Letnie slow life z kanną - jak świadomie korzystać z czasu wolnego?

Kanna to zwyczajowa nazwa rośliny Sceletium tortuosum, spotykanej również pod nazwami channa, kougoed lub sceletium.

Letnie slow life z kanną - jak świadomie korzystać z czasu wolnego?

Lato kojarzy się ze swobodą, podróżami, długimi wieczorami i odpoczynkiem od codziennych obowiązków. W praktyce urlop nie zawsze oznacza jednak natychmiastowe wyciszenie. Intensywne przygotowania do wyjazdu, zmiana otoczenia, tłok w popularnych miejscach, napięty plan zwiedzania czy presja, aby maksymalnie wykorzystać każdy dzień, mogą sprawić, że wakacje stają się kolejnym zadaniem do wykonania.

Odpowiedzią na nadmiar bodźców może być idea slow life, czyli świadomego zwalniania tempa i odzyskiwania kontaktu z własnymi potrzebami. Wśród roślin wykorzystywanych jako element rytuałów odprężających zainteresowanie wzbudza kanna - południowoafrykańska roślina tradycyjnie związana z poprawą samopoczucia i łagodzeniem napięcia.

Czym jest kanna?

Kanna to zwyczajowa nazwa rośliny Sceletium tortuosum, spotykanej również pod nazwami channa, kougoed lub sceletium. Naturalnie występuje w południowej części Afryki. Jej stosowanie wiąże się przede wszystkim z tradycją rdzennych społeczności Khoikhoi i San.

Roślinę żuto, suszono, poddawano fermentacji, przygotowywano z niej napary lub wykorzystywano podczas spotkań społecznych i dłuższych wędrówek. Kanna miała pomagać w radzeniu sobie ze zmęczeniem, napięciem, pragnieniem i trudnymi emocjami.

Obecnie jest dostępna przede wszystkim w postaci sproszkowanego surowca oraz skoncentrowanych ekstraktu z kanny, który możecie zakupić w naszym sklepie. To nasz flagowy produkt, więc warto go poznać!

Co zawiera ekstrakt z kanny?

Za działanie kanny odpowiadają przede wszystkim alkaloidy, wśród których najlepiej poznane są: mesembryna, mesembrenon, mesembrenol i tortuosamina. Największe zainteresowanie badaczy wzbudza mesembryna. Związki występujące w kannie mogą wpływać między innymi na transporter serotoniny oraz enzym fosfodiesterazę typu 4, określaną jako PDE4. Mechanizmy te są analizowane w kontekście reakcji organizmu na stres, przetwarzania emocji oraz funkcji poznawczych.

Slow life, czyli odpoczynek bez presji

Idea slow life nie polega na całkowitej rezygnacji z aktywności. Jej podstawą jest świadomy wybór tempa życia oraz ograniczenie czynności, które niepotrzebnie zwiększają napięcie. Latem może to oznaczać pozostawienie części dnia bez dokładnego planu, spacer bez kontrolowania liczby kroków, spokojne śniadanie na balkonie lub w ogrodzie, ograniczenie powiadomień w telefonie, czytanie książki bez poczucia, że trzeba ją szybko skończyć, obserwowanie przyrody, rezygnację z odwiedzania wszystkich atrakcji podczas jednego wyjazdu.

Nie każda chwila urlopu musi być produktywna, wyjątkowa ani udokumentowana w mediach społecznościowych. Odpoczynek może polegać po prostu na pozostawieniu sobie przestrzeni, w której niczego nie trzeba osiągać.

Czy kanna może wspierać letnie odprężenie?

Kanna jest promowana przede wszystkim jako roślina wspierająca dobry nastrój, wyciszenie oraz zdolność radzenia sobie ze stresem.  W niewielkim badaniu z udziałem zdrowych ochotników pojedyncza dawka 25 mg standaryzowanego ekstraktu została oceniona podczas laboratoryjnie wywoływanego stresu. W jednym z dwóch eksperymentów uczestnicy przyjmujący ekstrakt zgłaszali niższy poziom lęku przed wykonaniem zadania polegającego na publicznym przemawianiu. W drugim eksperymencie nie wykazano jednak istotnego wpływu na oceniane parametry nastroju.

W innym eksperymencie z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego zaobserwowano zmiany aktywności obszarów mózgu uczestniczących w reagowaniu na bodźce emocjonalne.

Nowsze opracowania podkreślają, że dowody pochodzące z badań klinicznych i doświadczeń na zwierzętach pozostają mieszane. Potencjalne właściwości kanny są interesujące, ale potrzebne są większe, niezależne badania wykorzystujące dobrze opisane i standaryzowane preparaty.

Kanna na spokojny wieczór po aktywnym dniu

Jednym ze sposobów wykorzystania kanny może być włączenie jej do spokojnego, letniego rytuału. Nie chodzi przy tym o tworzenie kolejnego obowiązku, lecz o zaznaczenie momentu przejścia z aktywności do odpoczynku.

Po całym dniu zwiedzania, pracy w ogrodzie lub górskiej wędrówki można przygotować przestrzeń sprzyjającą wyciszeniu. Pomocne może być odłożenie telefonu, przygaszenie światła, spokojna muzyka, lekka kolacja i krótka obserwacja własnego samopoczucia.

Cyfrowy detoks w letnim wydaniu

Wakacyjny odpoczynek często utrudnia nie samo miejsce pobytu, lecz ciągła dostępność. Powiadomienia, wiadomości, wiadomości zawodowe i porównywanie własnego urlopu z relacjami innych osób nie pozwalają układowi nerwowemu rzeczywiście zwolnić.

·        Elementem letniego slow life może być ustalenie prostych zasad:

·        telefon pozostaje poza zasięgiem podczas posiłków

·        pierwsza godzina po przebudzeniu przebiega bez mediów społecznościowych

·        zdjęcia są wykonywane dla zachowania wspomnień, a nie natychmiastowej publikacji

·        wieczorem urządzenia zostają wyciszone

·        wiadomości zawodowe są sprawdzane tylko w wyznaczonych godzinach albo wcale

Ekstrakt z kanny nie zneutralizuje napięcia, jeżeli przez cały dzień organizm jest narażony na nadmiar informacji. Roślinne wsparcie ma sens przede wszystkim wtedy, gdy towarzyszy mu zmiana warunków sprzyjających przeciążeniu.

Letni odpoczynek blisko natury

Kanna wywodzi się z tradycji silnie związanej z naturą, wspólnotą i codziennym funkcjonowaniem w określonym środowisku. Współczesne preparaty zamknięte w kapsułkach są już inną formą jej wykorzystania, ale mogą przypominać o znaczeniu kontaktu z otoczeniem.

Wypoczynek blisko natury nie musi oznaczać kosztownego wyjazdu. Może przyjąć postać:

 spaceru po lesie

·        odpoczynku nad jeziorem

·        pracy z roślinami na balkonie

·        pikniku w parku

·        obserwowania zachodu słońca

·        chodzenia boso po trawie w bezpiecznym miejscu

·        spokojnego słuchania odgłosów przyrody

Ważna jest nie liczba atrakcji, lecz jakość uwagi. Nawet krótki spacer może być bardziej regenerujący niż cały dzień intensywnego zwiedzania, jeżeli pozwala oderwać się od codziennego pośpiechu.

Kanna i aktywny wypoczynek

Kanna bywa kojarzona nie tylko z odprężeniem, lecz także z koncentracją i sprawnością psychoruchową. W badaniu obejmującym 60 rekreacyjnie trenujących osób analizowano wpływ przyjmowania 25 mg ekstraktu dziennie przez osiem dni na nastrój, śledzenie wzrokowe i szybkość reakcji. Wyniki sugerowały wpływ na niektóre oceniane parametry.

Nie należy więc traktować jej jako klasycznej przedtreningówki ani środka zwiększającego bezpieczeństwo podczas sportu. Na rowerze, kajaku, w górach czy podczas pływania kluczowe pozostają trzeźwa ocena sytuacji, prawidłowe nawodnienie, przygotowanie fizyczne i odpowiedni sprzęt.

Czy kanna jest bezpieczna?

W niewielkim badaniu bezpieczeństwa zdrowe osoby przyjmowały 8 albo 25 mg standaryzowanego ekstraktu dziennie przez trzy miesiące. Preparat był ogólnie dobrze tolerowany, a w ocenianych parametrach laboratoryjnych, badaniu EKG i podstawowych parametrach życiowych nie odnotowano istotnych różnic względem placebo. Badanie obejmowało 37 uczestników.

Dane dotyczące bezpieczeństwa nadal są ograniczone. Dotyczy to zwłaszcza stosowania wyższych ilości, łączenia kanny z innymi substancjami psychoaktywnymi oraz używania jej przez osoby przewlekle chore.

 Z czym nie należy łączyć kanny?

Najważniejsze środki ostrożności wynikają z potencjalnego wpływu składników kanny na układ serotoninowy. Nie powinno się łączyć jej samodzielnie z lekami lub substancjami zwiększającymi aktywność serotoniny.

Dotyczy to między innymi:

·        leków przeciwdepresyjnych z grupy SSRI i SNRI

·        inhibitorów monoaminooksydazy, czyli MAOI

·        niektórych leków przeciwmigrenowych

·        tramadolu

·        dekstrometorfanu

·        dziurawca

·        5-HTP

·        tryptofanu

·        innych preparatów o działaniu serotoninergicznym

·        alkoholu

·        substancji psychoaktywnych

Takie połączenia mogą zwiększać ryzyko nadmiernej aktywności serotoninowej, w tym potencjalnie niebezpiecznego zespołu serotoninowego. Objawami alarmowymi mogą być silne pobudzenie, splątanie, drżenia mięśni, nasilone pocenie, biegunka, przyspieszone tętno, gorączka lub zaburzenia koordynacji. W przypadku alkoholu czy substancji psychoaktywnych, takie zestawienie może powodować nieprzewidywalne zmiany nastroju, świadomości i koordynacji.

Jak świadomie korzystać z czasu wolnego?

Prawdziwy wypoczynek nie zaczyna się od suplementu. Rozpoczyna się od zgody na to, aby przez chwilę nie być produktywnym. Warto obserwować, czego organizm rzeczywiście potrzebuje – snu, ciszy, ruchu, samotności, rozmowy, kontaktu z naturą czy zwyczajnego braku planów.

Dobrym letnim rytuałem może być krótka codzienna refleksja:

·        Jak czuję się dzisiaj?

·        Czy jestem zmęczony fizycznie, czy przede wszystkim przebodźcowany?

·        Czego potrzebuję mniej?

·        Czego potrzebuję więcej?

·        Czy moje wakacyjne plany naprawdę mnie cieszą?

·        Czy potrafię zrezygnować z atrakcji bez poczucia winy?

Takie pytania pomagają odróżnić prawdziwą potrzebę odpoczynku od presji, aby wypoczywać w określony, atrakcyjny dla innych sposób.

Podsumowanie

Kanna może być interesującym elementem letniego slow life, szczególnie dla osób poszukujących roślinnego wsparcia odprężenia i dobrego samopoczucia. Jej tradycyjne zastosowanie oraz wstępne badania wskazują na możliwy wpływ na reakcję na stres i przetwarzanie emocji.

Kanna nie jest lekiem na lęk, depresję ani wakacyjne przeciążenie. Nie zastąpi snu, odpoczynku, spokojnego planu dnia i ograniczenia nadmiaru bodźców. Może być rozpatrywana wyłącznie jako jeden z dodatków do świadomego stylu życia.

Najważniejszą zasadą letniego slow life pozostaje nie to, ile miejsc odwiedzimy, lecz czy podczas urlopu rzeczywiście pozwolimy sobie zwolnić. Czas wolny nie musi być wykorzystany do ostatniej minuty. Czasem najlepiej służy nam właśnie wtedy, gdy przestajemy próbować go wykorzystywać.